BEHANDELING VAN PROSTAATKANKER

Prostaatkanker is de meest voorkomende kwaadaardige aandoening bij de man. Dankzij vroegtijdige detectie zijn de genezingskansen, zeker als er geen uitzaaiingen zijn, de jongste decennia spectaculair verbeterd.
Meer dan 70% van de patiënten is ouder dan 65 jaar. Prostaatkanker groeit meestal langzaam, maar kan wel uitzaaien, bv. naar de botten of de lymfeklieren.
Verschillende behandelingen zijn mogelijk. In overleg met de patiënt kiezen we samen de meest geschikte en minst invasieve behandeling.

Niet-uitgezaaide prostaatkanker

Actieve opvolging
Prostaatkanker evolueert soms zo traag, dat een behandeling niet meteen noodzakelijk is. In deze gevallen volstaat een actieve opvolging. Dat betekent dat de patiënt op geregelde tijdstippen op onderzoek gaat om te zien hoe de kanker evolueert. Bij sommige patiënten ontwikkelt prostaatkanker zich niet of nauwelijks.

Radicale prostatectomie met robotchirurgie
Bij een radicale prostatectomie wordt de volledige prostaat chirurgisch verwijderd. In het OLV-Ziekenhuis gebeurt dat met robotchirurgie. Robotheelkunde is veilig en precies en geeft minder risico’s en minder kans op complicaties.

Brachytherapie
Brachytherapie is een techniek van interne bestraling. Hiervoor worden via het perineum (ruimte tussen balzak en anus) radioactieve ‘zaadjes’ ingebracht, die de kankercellen van binnenuit vernietigen.

Radiotherapie
Uitwendige radiotherapie gebeurt met bestraling die de kankercellen doden.

Uitgezaaide prostaatkanker

Naast een eventuele behandeling van de prostaat zelf is bij uitgezaaide prostaatkanker een algemene, medicamenteuze behandeling die ook de uitzaaiingen aanpakt, noodzakelijk. We spreken over ‘systemische therapie’, omdat de medicatie door het hele lichaam circuleert om de kankercellen te bestrijden. Soms wordt systemische therapie ook toegepast bij niet-uitgezaaide kanker. Er bestaan vandaag diverse behandelmogelijkheden.

Hormoontherapie

Met hormoontherapie wordt in eerste instantie het mannelijk hormoon testosteron uitgeschakeld. Testosteron stimuleert immers de groei van kankercellen. Hormoontherapie kan de ontwikkeling van de tumor en de uitzaaiingen afremmen of stoppen.

Hormoontherapie is een optie als de kanker uitgezaaid is tot buiten de prostaat, maar ook om de werking van radiotherapie te verhogen.

Hormoontherapie kan verschillende vormen aannemen:

  • Anti-androgenen, een medicijn in tabletvorm. Dit medicijn stopt de groeibevorderende werking van testosteron op de kankercellen.
  • Hormoontherapie en LHRH-agonisten en LHRH-antagonisten, een geneesmiddel dat met een injectie wordt toegediend en op het niveau van de hersenen werkt. Een LHRH-agonist of LHRH-antagonist zorgt ervoor dat teelballen minder testosteron aanmaken. De effecten van LHRH-agonist zijn meestal tijdelijk. Na de behandeling maken de teelballen opnieuw testosteron aan.
  • In uitzonderlijke gevallen worden één of beide teelballen chirurgisch verwijderd om de aanmaak van testosteron te stoppen.

Het gebeurt dat hormonentherapie na enkele maanden of jaren geen effect meer heeft op de prostaattumor. Men spreekt dan van CRPC: Castratie-Resistent ProstaatCarcinoom. Ook dan zijn er nog verschillende opties, waaronder chemotherapie of andere hormonale geneesmiddelen zoals bijvoorbeeld Abiraterone (Zytiga) en Enzalutamide (Xtandi).

Chemotherapie

Chemotherapie is een geneesmiddel dat kankercellen doodt. Het wordt intraveneus (via de aders) of oraal (via de mond) toegediend. Vaak wordt chemotherapie toegepast als hormoontherapie niet langer of onvoldoende werkt. Chemotherapie vermindert de pijn en verlengt de levensverwachting voor patiënten met uitzaaiingen.

Standaard wordt Docetaxel-chemotherapie toegediend aan mannen bij wie hormoontherapie niet werkt. In tweede instantie kan overgeschakeld worden op Cabazitaxel.

Immunotherapie

Momenteel is er in België geen geregistreerde immunotherapie voor prostaatkanker beschikbaar.

Therapie die ingrijpt op het bot

Als prostaatkanker uitzaait tot in de beenderen, kunnen er specifiek andere bottherapieën  worden toegepast om verspreiding van kankercellen af te remmen. De meest voorkomende therapieën zijn Zoledroninezuur  (Zometa®) en Denosumab  (Xgeva®). Sinds kort is er ook behandeling met Radium-223 (Xofigo®) voor het bestrijden van botmetastasen.

Klinische studies maken nieuwe medicatie toegankelijk

Het prostaatcentrum van het OLV Ziekenhuis neemt actief deel aan klinische studies voor nieuwe medicatie. Deze studies bieden patiënten soms de kans om in een vroeg stadium nieuwe medicatie toegediend te krijgen.

Hier vindt u een overzicht van de studies over prostaatkanker waaraan het OLV Ziekenhuis de jongste tien jaar deelnam.